Propolis ve Diyabet İlişkisini İnceleyen Meta Analiz Çalışması

Diyabet, pankreasın yeterli insülin üretememesi veya vücudun ürettiği insülini etkili bir şekilde kullanamaması sonucu oluşan ömür boyu devam eden kronik bir hastalıktır. HbA1C (Hemoglobin A1C), açlık ve tokluk kan şekeri değerleri diyabetin belirteçleri arasındadır. Diyabetin 2035’te dünya nüfusunun 592 milyonunu etkileyebilecek küresel bir hastalık olduğu belirtilmektedir.
Propolis yüksek polifenol içeriğiyle prebiyotik ve probiyotik etki sağlayan antioksidan bir gıdadır. Yapılan bilimsel çalışmalar, propolis tüketiminin diyabetli bireylerde kan şekeri kontrolünü sağladığını göstermektedir. Yayınlanan altı farklı randomize kontrollü bilimsel çalışmanın derlendiği meta analizde, propolis tüketiminin açlık kan şekeri ve diyabetin bir belirteci olan HbA1C’de (Hemoglobin A1C) önemli azalma sağladığı sonucuna varılmıştır. Araştırmacılar, propolisin insülin üretimini artırma veya insüline hücresel duyarlılık tepkisini artırma yolu ile bu sonuçları sağladığını düşünmektedirler. Bir diğer bilimsel araştırmada ise propolisin glikoz alımı ve taşınmasını iskelet kasındaki insüline duyarlı glikoz taşıyıcısını (GLUT4) uyararak arttırabileceği bildirilmiştir. Anadolu coğrafyasından elde edilen propolis ile yürütülen laboratuvar çalışmalarında da anti-diyabetik aktivite gösterdiği görülmektedir.
Propolis kan şekeri kontrolünün sağlanmasının yanı sıra diyabetin sebep olduğu diyabetik yaraların iyileşmesinde de etkili olan antioksidan bir bileşendir. Yapılan çalışmalarda propolisin inflamasyonu baskılayarak yara iyileşmesini hızlandırdığı görülmüştür.
Her hastalıkta olduğu gibi diyabette de tedaviden önce koruyucu önlemlerin alınması çok önemlidir. Koruyucu önlemler ve tedaviye destek yaklaşımların başında egzersiz ve diyet gelmektedir. Kan şekerinin düzenlenmesinde sağlıklı beslenme alışkanlıklarının kazanılmasının yanı sıra arı ürünlerinin tüketimi de önemli rol oynamaktadır. Propolisin dikkat çekici etkileri prediyabetli veya diyabetli bireylerde de yarar sağlayabilir.

Kaynaklar:

Karimian, J., Hadi, A., Pourmasoumi, M., Najafgholizadeh, A., & Ghavami, A. (2019). The efficacy of propolis on markers of glycemic control in adults with type 2 diabetes mellitus: A systematic review and meta‐analysis. Phytotherapy research, 33(6), 1616-1626.
Mujica, V., Orrego, R., Pérez, J., Romero, P., Ovalle, P., Zúñiga-Hernández, J., … & Leiva, E. (2017). The role of propolis in oxidative stress and lipid metabolism: a randomized controlled trial. Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine, 2017.
Ueda, M., Hayashibara, K., & Ashida, H. (2013). Propolis extract promotes translocation of glucose transporter 4 and glucose uptake through both PI3K‐and AMPK‐dependent pathways in skeletal muscle. Biofactors, 39(4), 457-466.
Kang, L. J., Lee, H. B., Bae, H. J., & Lee, S. G. (2010). Antidiabetic effect of propolis: reduction of expression of glucose‐6‐phosphatase through inhibition of Y279 and Y216 autophosphorylation of GSK‐3α/β in HepG2 cells. Phytotherapy research, 24(10), 1554-1561.
McLennan, S. V., Bonner, J., Milne, S., Lo, L., Charlton, A., Kurup, S., … & Twigg, S. M. (2008). The anti‐inflammatory agent Propolis improves wound healing in a rodent model of experimental diabetes. Wound Repair and Regeneration, 16(5), 706-713.
El Adaouia Taleb, R., Djebli, N., Chenini, H., Sahin, H., & Kolayli, S. (2020). In vivo and in vitro anti‐diabetic activity of ethanolic propolis extract. Journal of food biochemistry, 44(7), e13267.
Guariguata, L., Whiting, D. R., Hambleton, I., Beagley, J., Linnenkamp, U., & Shaw, J. E. (2014). Global estimates of diabetes prevalence for 2013 and projections for 2035. Diabetes Research and Clinical Practice,103(2), 137–149. https://doi.org/10.1016/j.diabres.2013.11.002