Kovanın Koruyucusu: Propolis

Arı ürünlerinin sağlık, besleyici ve tıbbi değerleri bilinmekte ve sağlığa olan faydaları nedeniyle uzun yıllardır kullanılmaktadır. Arı ürünleri, antiviral, antibakteriyel, antiinflamatuar, antitümoral ve antioksidan aktiviteler gibi çeşitli biyolojik özelliklere sahiptir. Proteinler, peptitler, mineraller, flavonoidler, terpenler, yağ asitleri ve fenolik bileşikler, arı ürünlerinde bulunan fizyolojik olarak aktif bileşenler arasındadır. Arı ürünleri arasında en yüksek antioksidan özelliğe sahip arı ürününün ise propolis olduğu bilinmektedir.

Propolis Nedir?

Arılar, bitkilerin yaprak, sap ve tomurcuklarından topladığı reçinemsi maddeleri, balmumu ve kendi tükürük enzimleri ile birleştirerek propolisi üretirler. Arıların kovanlarını korumak için ürettiği propolis ile, kovan duvarlarındaki boşlukların doldurulması, soğuk günlerde girişin azaltılması ve ayrıca kovana girmesi istenmeyen davetsiz misafirlerin mumyalanması ve böylece çürümelerinin önlenmesini sağlanır. Bu, propolisin neden arı tutkalı olarak da bilindiğini açıklayan bir durumdur.

Propolis, kimyasal olarak %50 bitkisel reçine, %30 mumlar, %10 uçucu ve aromatik yağlar, %5 polen ve %5 diğer organik maddelerden oluşur. Propolisin, yapısında doğal olarak bulunan flavonoidler, fenolikler, terpenler ve enzimler gibi organik bileşenler sayesinde antibakteriyel, antifungal, antiviral, antiinflamatuar, antitümoral ve antioksidan etkilere sahip olduğu bilinmektedir. Bununla birlikte propolisin farklı kıta, bölge ve bitki türlerinden elde ediliyor oluşu, bileşimini birbirinden farklı kılmaktadır.

Propolis, kovandan çıktığı ham haliyle insan vücudu tarafından kullanılamamaktadır. Propolisin yapısında doğal olarak bulunan balmumu, özütleme suretiyle uzaklaştırılır ve böylelikle insan vücudu tarafından kullanılabilir sıvı formu elde edilir. Ancak özütleme sırasında kullanılan çözücüye bağlı olarak içeriğinde yer alan flavonoid ve fenolik bileşimi değişiklik gösterir. Bu sebeple doğru bir özütleme yöntemi kullanılması da önemlidir.

Anadolu Propolisinin Farkı

Anadolu coğrafyası, bulunduğu konum itibariyle endemik bitki örtüsü çeşitliliği açısından zengindir. Bu bölgeden elde edilen arı ürünleri de yüksek kalite ve besin içeriğine sahiptir. Örneğin, Anadolu propolisi Dünya’da fenolik zenginliği ve çeşitliliği açısından en değerli propolistir. Genellikle poplar (kavakgiller familyası) tipi olan, Anadolu Propolisi’nin rengi kahverengidir. Özütlendiğinde de rengi açık kahveden koyu kahveye kadar değişir.

Propolis, içeriğindeki fenolik ve flavonoid bileşenler ile antioksidan etki sağlamaktadır. Yürütülen bilimsel çalışmalar, doğal bir bağışıklık desteği olan propolisin solunum yolları hastalıkları, mide bağırsak rahatsızlıkları, ağız içi aft, yara ve uçuklar, diyabet ve kanser gibi birçok farklı hastalığın tedavisine destek olarak kullanıldığında olumlu etkileri gözlendiğini bildirmektedir.

Anadolu Propolisinin Fenolik ve Flavonoid İçeriği

Anadolu propolisinde; Kafeik asit fenetil ester, Kafeik asit, Kumarik asit, Kuersetin, Ferülik asit, Sinnamik asit, Ramnetin, Pinosembrin, Resveratrol, Apigenin, Krisin, Luteolin, Hesperidin, Hidroksibenzoik asit, Epikateşin olmak üzere antioksidan etki gösteren en az 15 farklı fenolik ve flavonoid bileşen bulunur.

Kaynaklar:

1. El-Seedi, H. R., Eid, N., Abd El-Wahed, A. A., Rateb, M. E., Afifi, H. S., Algethami, A. F., Zhao, C., Al Naggar, Y., Alsharif, S. M., Tahir, H. E., Xu, B., Wang, K., & Khalifa, S. (2022). Honey Bee Products: Preclinical and Clinical Studies of Their Anti-inflammatory and Immunomodulatory Properties. Frontiers in nutrition, 8, 761267. https://doi.org/10.3389/fnut.2021.761267
2. Przybyłek, I., & Karpiński, T. M. (2019). Antibacterial Properties of Propolis. Molecules (Basel, Switzerland), 24(11), 2047. https://doi.org/10.3390/molecules24112047
3. Pasupuleti, V. R., Sammugam, L., Ramesh, N., & Gan, S. H. (2017). Honey, Propolis, and Royal Jelly: A Comprehensive Review of Their Biological Actions and Health Benefits. Oxidative medicine and cellular longevity, 2017, 1259510. https://doi.org/10.1155/2017/1259510

PROPOLİS NEDİR? ANADOLU PROPOLİSİNİN FARKI VE FAYDALARI NELERDİR? yazısı ilk önce Aslı Elif TANUĞUR SAMANCI üzerinde ortaya çıktı.

Propolis Nedir?

Propolis, arıların bitkilerin yaprak, sap ve tomurcuklarından topladığı güçlü antioksidan ve antimikrobiyal etkilere sahip tamamen doğal bir arı ürünüdür. Arılar tarafından kovandaki mikropları yok etmek ve sterilizasyonu sağlamak için kullanılır. Arılar petek gözlerini önce propolis ile kaplar sonra ana arı petek gözüne yumurtasını bırakır. Bu sayede yumurtanın sağlıklı bir şekilde gelişmesi sağlanır. Ayrıca arılar, propolisle sıvanan petek gözlerine balını, polenini ve arı sütünü koyar. Böylece arının ürünleri kovanda bozulmadan saklanır.

Propolis-Kanser

Güçlü bir antioksidan olan propolisin antikanserojen ve antienflamatuvar özellikleri de bulunmaktadır. Yapılan bilimsel çalışmalarda propolisin kanserli hücrelerin sayısını azalttığı gözlemlenirken, sağlıklı dokuya hiçbir şekilde zarar vermediği belirtilmiştir. Araştırmacılar kanser vakalarında en az %30 oranında saf Anadolu Propolisi içeren bir özütten günde en az 20 damla tüketilmesini tavsiye etmektedir.

Bilimsel Yayınlar Ne Söylüyor?

2012 yılında İstanbul Üniversitesi’nde yapılan çalışmada; kadınlarda yaygın olarak görülen meme kanseri hücrelerinde, in vitro koşullarda, hücre kültürü yöntemi kullanılarak, propolisin sitotoksik ve apoptotik (kanseri yok edici) etkileri değerlendirilmiştir. Çalışmada; farklı bölgelere (Arjantin, Çin, Türkiye)’ye ait 8 propolis ekstraktının meme kanseri hücresi üzerine etkileri incelenmiştir. Çalışmanın sonucunda Türkiye’de üretilen Anadolu Propolisinin tümör belirteci özellik gösterdiğini ve kanser hücreleri üzerinde en etkili sonucu verdiği ortaya konulmuştur.

2019 yılında İstanbul Üniversitesi’nde yapılan bilimsel bir çalışmada, farklı propolis özütü örneklerinin fenolik içerikleri ve meme kanseri hücreleri üzerindeki etkileri incelenmiştir.  Çalışmada Arjantin, Çin ve Türkiye’den Anadolu propolisi özütü örnekleri incelenmiştir. Toplanan örneklerin meme kanseri hücreleri üzerindeki baskılayıcı etkisinin içerdikleri fenolik bileşenlerin miktarı ve çeşitlerine bağlı olarak farklılıklar gösterdiği görülmüştür. Çalışmanın sonucunda, Çin’den alınan propolis özütü örneğinin etki göstermediği, Anadolu propolisi özütünün ise diğer propolis örneklerine kıyasla daha yüksek fenolik bileşen içeriği ve meme kanseri hücrelerini baskılama potansiyeli gösterdiği görülmüştür.

2018 yılında Türkiye’de yapılan bir diğer bilimsel çalışmada, Anadolu propolisinin kimyasal kompozisyonu, antioksidan kapasitesi, meme kanseri hücrelerinde koruyucu etkisi ve fibroblastlar üzerindeki proliferatif etkisi incelenmiştir. Anadolu propolisinin ana bileşenleri pinosembrin, krisin, galangin, pinobanksin, pinostrobin, kafeik asit, p-kumarik asit, ferrulik asit ve t-sinamik asit olarak sıralanmıştır. Araştırma sonuçlarında, yüksek antioksidan kapasiteye sahip olan Anadolu propolisi örneklerinin meme kanseri hücrelerinin çoğalmasını baskılarken dermal fibroblastlarda koruyucu etki gösterdiği ortaya konulmuştur.

Kaynaklar:

1. Saygılı N, Kahraman Ö, Kısakesen H, Yılmaz E, Aydoğan H, Bilgiç S, Öztürk T, Seyhan M , Eronat A , Tüzüner M, Öztürk O, Farklı Coğrafik Orijinli Propolislerin MCF7 Meme Kanseri Hücrelerindeki miRNA Ekspresyon Profiline Etkileri, 2012.
2. Ozdal, Tugba, et al. “Evaluation of Turkish propolis for its chemical composition, antioxidant capacity, anti-proliferative effect on several human breast cancer cell lines and proliferative effect on fibroblasts and mouse mesenchymal stem cell line.” Journal of Apicultural Research 57.5 (2018): 627-638.
3. Sawicka, Diana, et al. “The anticancer activity of propolis.” Folia Histochemica et Cytobiologica 50.1 (2012): 25-37.

Anadolu Propolisinin Meme Kanseri Üzerine Etkisi yazısı ilk önce Aslı Elif TANUĞUR SAMANCI üzerinde ortaya çıktı.

Propolis, arıların bitkilerin yaprak, sap ve tomurcuklarından topladığı güçlü antioksidan ve antimikrobiyal etkilere sahip doğal bir arı ürünüdür. Arılar tarafından kovandaki sterilizasyonu sağlamak için kullanılır. Propolis; antioksidan, antibakteriyel, antifungal, antiviral, antienflamatuvar ve antialerjik etkilere sahiptir. Ayrıca Anadolu Propolisi içeriğindeki birçok fenolik ve flavonoid bileşenlerle bağışıklığı desteklemektedir. Özellikle mevsim geçişlerinde, hastalıklara yakalanmamak veya yakalanıldığı takdirde hafif atlatmak için düzenli propolis kullanımı önemlidir. Mevsim geçişlerinde, çocuklarda en sık rastlanan sorunlar arasında öksürük, boğaz ağrısı, boğaz kaşıntısı ve burun akıntısı gibi şikayetler bulunmaktadır. Bu gibi şikayetlerin azalması için bağışıklık sisteminin güçlü tutulması şarttır. Bağışıklık sistemini kuvvetlendirmek için sağlıklı ve dengeli beslenmek, doğru gıda takviyelerini kullanmak gerekmektedir. İçeriğinde bulunan fenolik ve flanoid bileşenler sayesinde yüksek antioksidan içeriğine sahip doğal bir gıda olan propolisi mutlaka beslenme planına eklenmelidir.  Propolisin faydaları yapılan birçok bilimsel çalışmayla kanıtlanmıştır. Bu bilimsel yayınlara göre; propolis vücutta B ve T lenfositlerini aktive ederek bağışıklığın güçlenmesine yardımcı olur ve antikor üretimini arttırıp, mevsim geçişlerinde çocukların hastalıklara yakalanma sıklığını azaltır. Mevsim geçişlerinde rastlanan grip, farenjit ve soğuk algınlığının tedavisinde sürekli olarak antibiyotik kullanmak, vücudun direncini azaltıp, savunma mekanizmasını düşürmektedir. Bu tip hastalıklarda yüksek biyolojik aktiviteye sahip arı ürünlerinin bağışıklığı desteklediği birçok çalışmada ortaya konmuştur.

Anti-Alerjik Etkisiyle Propolis

Mevsim geçişlerinde sıklıkla rastlanılan alerjik rinit, halk arasında saman nezlesi olarak bilinmektedir. Alerjik rinitli hastalarda burun mukozası iltihaplanır ve buna bağlı olarak burun ve gözlerde kaşıntı, hapşırma, burun akıntısı, boğaz kaşıntısı gibi şikâyetler görülür.

2019 yılında Airlangga Üniversitesi’nde yapılan çift kör randomize kontrollü bilimsel çalışmada, alerjik rinitli hastalarda propolis kullanımının etkisi incelenmiştir. Çalışmaya 10’ar kişiden oluşan 2 hasta grubu katılmıştır. İlk gruptaki alerjik rinitli hastalar standart tedaviye ek olarak propolis desteği verilmiştir. İkinci gruptaki hastalar yalnızca standart tedavi uygulanmıştır. Araştırmacılar 14 gün süren çalışmanın sonucunda, alerjik rinitin standart tedavisine ek olarak verilen propolis desteğinin burun mukozasının iyileşmesinde etkili olduğunu bildirmişlerdir.

Propolis, mevsim geçişlerinde anti-alerjik bir destek olarak kullanılabilir.

Mevsim geçişlerinde anti- alerjik bir destek ve güçlü bir bağışıklık için en az %20 özüt içeren saf Anadolu propolisinden yetişkinler günde en az 20 damla, çocuklar ise günde en az 10 damla tüketmelidir. Hastalık durumlarında damla sayısı 4 katına çıkarılmalıdır.

Kaynak: Ibnu, Yunis Sucipta, Dwi Reno Pawarti, and Mansyur Siddiq Wiyadi. “”Efektivitas terapi komplementer propolis telaah terhadap SGHT dan IL-33 sekret hidung penderita rinitis alergi.”” Oto Rhino Laryngologica Indonesiana 49.1 (2019): 57-66.”

MEVSİMSEL ALERJİYE KARŞI PROPOLİS yazısı ilk önce Aslı Elif TANUĞUR SAMANCI üzerinde ortaya çıktı.

Propolis içeriğinde bulunan fenolik ve flavonoid bileşenler sayesinde doğadaki en güçlü antioksidandır ve cilt hastalıklarının tedavisi için oldukça önemli doğal bir arı ürünüdür. Propolisin iltihap giderici (antienflamatuar) özelliğinin yanı sıra virüslere, bakterilere ve mantarlara karşı da koruyucu etkisi bulunmaktadır. Bu nedenle propolis; mantar enfeksiyonlarında, sivilce tedavisinde, egzama ve sedef hastalığı gibi çoğu cilt problemlerinin tedavisinde kullanılmaktadır.

Egzama Nedir?

Egzama, genetik ve çevresel faktörler sonucu oluşan bir cilt hastalığıdır. Stres kaynaklı, alerjik, yağlı deri ve temas egzaması gibi etmenlerin sebep olduğu farklı egzama çeşitleri bulunmaktadır. Egzama, ciltte kuru, pullu yama tarzında lezyonlara sebep olur. Ciltte yoğun bir kaşıntı görülür bu da uykuyu güçleştirir, günlük yaşam aktivitelerini zorlaştırır yani bireylerin yaşam kalitesini düşürür.

Sedef Hastalığı Nedir?

Sedef hastalığı, cilt hücrelerinin normalden daha hızlı çoğalması sonucunda oluşan ciltte ağrı ve kaşıntıyla beraber seyreden bir cilt hastalığıdır. Sedef hastalığı sırasında cilt üzerinde beyaz pullarla kaplı kırmızı lekeler oluşur. Cildin her yerinde görülebilen sedef hastalığı genellikle kafa derisinde, dirseklerde, dizde ve sırtta yaygındır.

Peki Bilimsel Yayınlar Ne Diyor?

2003 yılında, Süleyman Demirel Üniversitesi’nde, sedef hastalığında görülen lezyonların azalmasına yardımcı olacak bileşenlerin araştırıldığı çalışmada, hastalığın, artmış serbest radikaller (hücre atıkları) ve yetersiz antioksidan aktivite sonucu ortaya çıktığı belirtilmiştir. Çalışmanın sonucunda, antioksidan açısından zengin beslenmenin, medikal tedavilerin ve sağlıklı bir yaşam tarzının benimsenmesinin, cilt seviyesinde sedef hastalığının neden olduğu oksidatif stres hasarını azaltmaya yardımcı olduğu belirtilmiştir.

2018 yılında Roma Üniversitesi’nde yapılan çift kör randomize kontrollü bilimsel çalışmada, propolis (%50) içeren krem uygulamasının sedef hastalarının ciltlerinde görülen lezyonlar üzerinde etkisi incelenmiştir. Çalışmaya katılan 22488 sedef hastası; kontrol ve deney grubu olarak ikiye ayrılmıştır. Deney grubu 12 hafta boyunca ciltlerindeki lezyonları üzerine propolis içeren krem uygulaması desteği almıştır. Kontrol grubu ise krem uygulaması almamıştır. Çalışma sonucunda krem uygulaması alan hastaların %64,6’ünde cilt lezyonları neredeyse hiç kalmazken, kontrol grubunda herhangi bir değişim olmamıştır. Araştırmacılar, propolis içeren krem uygulanmasının sedef hastalarında görülen lezyonların iyileşmesinde etkili olduğunu belirtmişlerdir.

Cilt sağlığına destek için, günlük %20 özüt içeren saf Anadolu propolisinden yetişkinler günde en az 20 damla, çocuklar ise günde en az 10 damla tüketmelidir. Hastalık durumlarında damla sayısı 4 katına çıkarılmalıdır. Ayrıca propolis içerikli doğal kremlerin de cilt üzerine düzenli olarak uygulanmasını öneriyorum.

Kaynaklar:

1)Yildirim, M., et al. “The role of oxidants and antioxidants in psoriasis.” Journal of the European Academy of Dermatology and Venereology 17.1 (2003): 34-36

2)El-Gammal, Agharid, et al. “Is there a place for local natural treatment of psoriasis?” Open access Macedonian journal of medical sciences 6.5 (2018): 839.

Propolisin Sedef ve Egzama Üzerine Etkisi yazısı ilk önce Aslı Elif TANUĞUR SAMANCI üzerinde ortaya çıktı.

Doğada bilinen en güçlü antioksidan olan propolis, çocuk sağlığı için oldukça önemli doğal bir gıdadır. Çocuklarda görülen enfeksiyonların azalması ve enfeksiyonlara yakalandıkları taktirde ise daha kolay atlamaları için çocuklarınızın beslenmesinden propolisi eksik etmeyin.

Propolis Nedir?

Propolis, arıların bitkilerin yaprak, sap ve tomurcuklarından topladığı güçlü antioksidan ve antimikrobiyal etkilere sahip tamamen doğal bir arı ürünüdür. Arılar tarafından kovandaki mikropları yok etmek ve sterilizasyonu sağlamak için kullanılır. Arılar petek gözlerini önce propolis ile kaplar sonra ana arı petek gözüne yumurtasını bırakır. Bu sayede yumurtanın sağlıklı bir şekilde gelişmesi sağlanır. Ayrıca arılar, propolisle sıvanan petek gözlerine balını, polenini, arı sütünü koyar. Böylece arının ürünleri kovanda bozulmadan saklanır.

Faydaları Nelerdir?

Propolis, antioksidan özelliğinin yanında, antiviral, antimikrobiyal ve antienflamatuvar etkilere de sahiptir. Özellikle çocuklarda bronşit, bronşiyolit, astım, öksürük, ateş gibi üst solunum yolu enfeksiyonlarında ve bu enfeksiyonlarda görülen belirtilerin azaltılmasında oldukça etkili doğal bir gıda takviyesidir.

Özellikle Anadolu propolisi 15 farklı fenolik ve flavonoid içerdiği için diğer propolislere kıyasla insan vücudunda en az 3 kat daha yüksek antioksidan etki gösterir. Yapılan bilimsel çalışmalarda da propolisin çocuklarda görülen üst solunum yolu enfeksiyonları üzerinde etkili olduğu görülmektedir.

Çalışmalarda Propolisin Çocuk Hastalıkları Üzerine Etkileri

2016 yılında İtalya’da, yapılan bilimsel bir çalışmada propolisin, orta kulak iltihabı, farenjit, bronşit, tanısı almış 56 hasta çocuk üzerindeki etkisi araştırılmıştır.

Çalışmanın sonucunda, 1 yıl boyunca 75 mg propolis takviyesi kullanımının;

• Orta kulak iltihabı ve viral farenjitin şiddetini azalttığını,
• Ateş düşürücü ve iltihap önleyici ilaçların kullanımını azalttığını ve
• Trakeit, bronşit ve rinosinüzite gelişme oranını düşürdüğünü,
• Hastalık nüksünün azaldığı göstermektedir.

Çalışma, propolisin alt ve üst solunum yollarında antiviral ve antibakteriyel olarak ek fayda sağlayabileceğini göstermektedir.

2019 yılında Azad Üniversitesi’nde yapılan diğer bir bilimsel çalışmada ise propolisin astım hastaları üzerindeki etkisi araştırılmıştır.

Çalışmaya 19-45 yaş aralığındaki 52 kişi katılmıştır. Katılımcılar deney ve kontrol grubu olarak 2’ye ayrılmıştır.

1. Deney grubuna 3 ay boyunca 75 mg propolis verilirken,
2. Kontrol grubu hiç propolis almamıştır.

Çalışmanın sonucunda, propolisin klinik ve fizyolojik durumu iyileştirmeye yardımcı olduğu tespit edilmiştir.

Güçlü bir bağışıklık sistemi için en az %10 oranında saf Anadolu propolisi içeren bir özütten çocuklara günde en az 10 damla verilmesini, hastalık ve enfeksiyon durumlarında ise bu miktarın 4 katına kadar arttırılmasını tavsiye ederim.

Kaynaklar:

1. Di Pierro, Francesco, Alberto Zanvit, and Maria Colombo. “Role of a proprietary propolis-based product on the wait-and-see approach in acute otitis media and in preventing evolution to tracheitis, bronchitis, or rhinosinusitis from nonstreptococcal pharyngitis.” International journal of general medicine 9 (2016): 409.
2. Mirsadraee, Majid, et al. “Effect of Propolis on moderate persistent asthma: A phase two randomized, double blind, controlled clinical trial.” Avicenna Journal of Phytomedicine 11.1 (2021): 22.

Propolisin Çocuk Enfeksiyonları Üzerine Etkisi yazısı ilk önce Aslı Elif TANUĞUR SAMANCI üzerinde ortaya çıktı.

Propolis, tamamlayıcı tıpta yüzyıllar boyunca kullanılmış %100 doğal bir arı ürünüdür. Arılar (Apis mellifera) ağaçlardan topladığı bu reçineyi (propolisi) kovanlarını korumak için kullanırlar. Propolis Yunan dilindeki “Pro” (önü, öncesi) ve “polis” (şehri koruyan) kelimelerinden türetilmiştir.

Propolisin Tarihte Kullanımına Bir Göz Atalım…

Yunanlılar ve Mısırlılar propolisi ilk defa antiseptik olarak kullanmışlardır. Mısırlılar ayrıca ilk dönemlerinden itibaren mumyalarını mikroplardan ve diğer parazitlerden korumak için propolis ile kaplamışlardır. 11. yüzyılda İbn-i Sina antiseptik özelliğinden dolayı askerlere yaralarını tedavi için propolisi tavsiye etmiştir. Ruslar 2. Dünya savaşında verem salgınını propolis ile yenmişlerdir. Hipokrat ise MÖ 460-357 yılları arasında reçetelerinde propolisi kullanmıştır. Orta Asya’da birçok cilt hastalığında propolis merhem olarak kullanılmıştır. Propolis tarihten günümüze pek çok alanda kullanılmış ve halen kullanılmaya devam edilmektedir.

Peki propolisin özellikleri nelerdir?

Propolis içeriğinde bulunan fenolik ve flavonoid bileşenler sayesinde yüksek antioksidan özellik gösteren bir arı ürünüdür. Arılar petek gözlerini önce propolis ile kaplar sonra ana arı petek gözüne yumurtasını bırakır. Bu sayede yumurtanın sağlıklı bir şekilde gelişmesi sağlanır. Ayrıca arılar, propolisle sıvanan petek gözlerine balını, polenini, arı sütünü koyar. Böylece arının ürünleri kovanda bozulmadan saklanır.

Propolis; antioksidan ve antibakteriyel etkisinin yanı sıra, antifungal, antiviral, antienflamatuvar ve antitümör etkilere de sahiptir. Solunum yolları hastalıklarından, mide bağırsak rahatsızlıklarına, ağız içi aft, yara ve uçuklardan kansere kadar pek çok farklı hastalıkta tedaviye destek olarak kullanıldığında olumlu etkileri gözlendiğine dair bilimsel çalışmalar mevcuttur.

Propolis Nasıl Kullanılmalıdır?

Propolis kovandan çıktığı gibi yani ham hali ile insan tüketimine uygun değildir. Mutlaka Uzman Gıda Mühendisleri tarafından uygun laboratuvar koşullarında özütlenmesi gerekmektedir. Propolisin yaklaşık %50’sini balmumu, geri kalan bölümünü de reçine oluşturur. Reçinenin içerisinde propolise antioksidan, antibakteriyel, antiviral, antifungal, antienflamatuvar ve antitümör özellik kazandıran faydalı bileşenler bulunur. Bunlar; fenolik ve flavonoid bileşenlerdir. Propolisin içeriğinde yoğun miktarda olan balmumu insan vücudunda sindirilememektedir. Dolayısıyla, insan tüketimine uygun hale getirilmesi için öncelikle propolisten balmumu uzaklaştırılmalı, reçinenin içerisindeki faydalı bileşenler ekstrakte edilmeli yani özütlenmelidir. Böylece ham halde vücudumuzda %2 oranında sindirilen propolisin sindirilme oranı %90-95’lere çıkabilir. Burada önemli olan nokta; propolisin doğru şekilde özütlenmesidir. Yoksa son ürünün faydalarından bahsetmek mümkün olmaz.

Bağışıklık sisteminin desteklenmesi için en az %10 özüt içeren propolisten yetişkinlerin günde en az 20 damla, çocukların ise günde en az 10 damla tüketmelerini öneriyorum. Hastalık zamanlarında ise bu miktarı 4 katına çıkarabilirsiniz. Yanı sıra arı sütü içeren bir karışım da tüketmenizde yarar var. Hemen hemen bütün hastalıkların temelinde zayıf bir bağışıklık yatar. O yüzden güçlü bir bağışıklık sistemi çok önemlidir. Sağlıkla kalın…

Kaynaklar:

1.W Greenaway, T Scaysbrook & F R Whatley, The Composition and Plant Origins of Propolis: A Report of Work at Oxford, Bee World, 71:3, 107-118, 2015.

2.Kuropatnicki A, Szliszka E, Krol W, Historical Aspects of Propolis Research in Modern Times, Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine,2013.

Tarihten Günümüze Propolis yazısı ilk önce Aslı Elif TANUĞUR SAMANCI üzerinde ortaya çıktı.

Propolis kovandan çıktığı ham haliyle tüketilebilir özellikte değildir. Kovanda balmumu ile karışık halde, oldukça sert bir üründür. Propolisin %50’den fazlası reçinemsi maddelerden yani antioksidan bileşenlerden oluşur. Kalan kısmının da büyük bir bölümünü balmumu oluşturmaktadır. Bu haliyle vücudumuz propolisi yeterince sindirememektedir. Dolayısıyla propolisin biyoyararlılığını arttırmak ve insan tüketimine uygun hale getirmek gereklidir. Bunun için mutlaka uzmanlar tarafından uygun koşullarda ekstraksiyon yani özütleme işlemi yapılmalıdır. Bu özütleme aşamasında propolisin içerisindeki balmumu ve diğer safsızlıklar ayrıştırılarak, ona antimikrobiyal, antioksidan vb. özellik kazandıran yararlı bileşenler ekstrakte edilir. Uygun koşullarda işlenmediği takdirde propolisin biyolojik aktivitesi ve sağlık etkilerinden bahsetmek söz konusu değildir.

Gerçek propolisi analiz yapmadan ayırt etmek mümkün değil. Ben 2010 yılında oğlumun bağışıklık sorunu için propolis ve arı sütünü araştırdığımda bu ürünlerin ülkemize çoğunlukla Çin’den ithal edildiğini öğrendim. Çin’den gelen ürünlerde katkı kalıntı sorunları mevcut, saf değiller. O dönemde oğluma vermeden önce ürünleri alıp kendi laboratuvarımda da analiz ettim. Çin propolislerine ağaçların yaprak, sap ve tomurcuklarının toz haline getirilerek katılmış olduğunu gördüm. Ayrıca, maltodekstrin, silikon dioksit, çeşitli boyar maddeler gibi dolgu ve katkı maddeleri ile propolisi çoğaltabiliyorlar. Bunlar alerjik etki yapabiliyor. Maalesef ürün etiketleri doğru değil ve gerçek içeriği beyan edilmiyor. Bu anlamda tüketici aldatılıyor. Bu tarz ithal ürünlerin sağlığa zararlı etkileri mevcut. Propolis adı altında satılan pek çok üründe propolis namına bir şey yok. Bu anlamda propolisin menşei ve üretim sonrası uygun koşullarda ekstrakte edilmesi çok önemli…Ben, İstanbul Teknik Üniversitesi’nde gerçekleştirdiğimiz çalışmalarda Anadolu propolisinin diğer ülkelerde üretilen propolislerle karşılaştırıldığında çok özel bileşenler içerdiğini ve buna bağlı olarak antibakteriyel, antioksidan etkilerinin çok yüksek olduğunu gördüm. Bunlara diğer yazılarımda genişçe yer vereceğim. Sonuç olarak propolis oldukça hassas bir konu. Tüketicilerin bu konuda bilinçli olması gerekiyor…

Propolis Nedir? yazısı ilk önce Aslı Elif TANUĞUR SAMANCI üzerinde ortaya çıktı.